TÓM TẮT LÝ THUYẾT VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI BÀI TOÁN SÓNG DỪNG
1/ Sóng phản xạ xuất hiện khi gặp vật cản.
- Nếu vật cản cố định: sóng phản xạ ngược pha với sóng tới tại điểm phản xạ.
- Nếu vật cản tự do: sóng phản xạ cùng pha với sóng tới tại điểm phản xạ.
2/ Sóng dừng là sóng có những nút và những bụng cố định trong không gian. Các vị trí bụng là cực đại của biên độ, các vị trí nút là cực tiểu của biên độ.
3/
- Các vị trí nút là nơi sóng tới và sóng phản xạ kết hợp ngược pha nhau, biên độ dao động tại đó bằng 0.
- Các vị trí bụng là nơi sóng tới và sóng phản xạ kết hợp cùng pha nhau, biên độ dao động tại đó cực đại (bằng hai lần biên độ dao động sóng).
- Những điểm cách đầu cố định một khoảng số nguyên lần nửa bước sóng luôn luôn là nút dao động.
d = k
- Những điểm cách đầu cố định một khoảng số bán nguyên lần nửa bước sóng hoặc số lẻ lần một phần tư bước sóng luôn luôn là bụng dao động.
d = (k + )
= (2k + 1)
4/
- dNN = dBB =
- dNB = dBN =
5/ Điều kiện để có sóng dừng với sợi dây có 2 đầu cố định:
l = k
(k là bó sóng; k = 0; 1; 2;…)
- bụng = bó = k
- nút = bó + 1 = k + 1
- 5 nút (kể cả hai nút ở hai đầu dây): 5 nút → 4 bó → k = 4
- Đầu A mắc vào nguồn dao động → đầu A là nút → 2 đầu AB cố định.
- 5 nút (không kể nút ở hai đầu dây): 7 nút → 6 bó → k = 6
- Ví dụ 1: Thực hiện sóng dừng trên dây đàn hồi có hai đầu cố định thấy có 5 nút (kể cả hai nút ở hai đầu dây). Hãy cho biết số bó sóng trên dây?
- Ví dụ 2: Dây AB căng nằm ngang. Đầu B cố định, đầu A mắc vào nguồn dao động. Khi có sóng dừng trên dây ta quan sát thấy có 5 nút (không kể nút ở hai đầu dây). Hãy cho biết số bó sóng trên dây?
6/ Điều kiện để có sóng dừng trên một sợi dây có một đầu cố định, một đầu tự do:
l = k +
